به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری بالاسری، مستند فلسطینی «خاکستر و نمک» جایزه ویژه هیئت داوران جشنواره بخش مسابقه مستند شصتوسومین جشنواره فیلم «پرتقال طلایی آنتالیا» در ترکیه را به دست آورد.
مستند ۴۸ دقیقه‌ای «خاکستر و نمک» به کارگردانی «چاتای یورت» زندگی و رنج فلسطینیان در نوار غزه در جریان جنگ نسل‌کشی رژیم صهیونیستی را روایت می‌کند.
«خاکستر و نمک» روایتگر زندگی فلسطینیانی است که در میان ویرانی گسترده برای بقا تلاش می‌کنند؛ از جمله یک هنرمند، یک آتش‌نشان، یک امدادگر، یک نانوا، شش کودک یتیم و پدر و مادرهایی که فرزندان خود را از دست داده‌اند.
این مستند طی بیش از یک سال در داخل باریکه غزه فیلم‌برداری شده و شامل تصاویری است که «محمود رستم» خبرنگار فلسطینی در شرایط خطرناک ثبت کرده است.
محمود رستم در جریان فیلم‌برداری این مستند دو بار زخمی شد، با این حال به ثبت تصاویر و روایت زندگی فلسطینیان در غزه پیگیری کرد.
یاسمین المصری؛ عضو هیئت داوران جشنواره هنگام اهدای جایزه به کارگردان «خاکستر و نمک» با بیان اینکه به فلسطینی بودن خود افتخار می‌کند، اظهار کرد: «من از طرف شهروندان فلسطین صحبت می‌کنم که به لطف این جشنواره‌ها می‌توانند صدای خود را به گوش دیگران برسانند.»
چاتای یورت؛ کارگردان «خاکستر و نمک» نیز در مراسم اهدای جوایز اظهار کرد: «ما بسیار هیجان‌زده‌ایم. این جشنواره برای ما فوق‌العاده بود. ما متولیان این جایزه هستیم، با این حال صاحبان واقعی آن در غزه هستند.»
مراسم اختتامیه و اهدای جوایز شصتوسومین جشنواره فیلم پرتقال طلایی آنتالیا، طولانی‌ترین جشنواره فیلم ترکیه، توسط شهرداری آنتالیا در این کلانشهر ترکیه برگزار می‌شود. این جشنواره جوایزی در بخش‌های ملی و بین‌المللی و فیلم سینمایی بلند و مستند دارد. جایزه بهترین فیلم سینمایی در بخش مسابقه ملی فیلم بلند جشنواره نیز به فیلم «سنگ و پر» ساخته راغب ترک رسید. «سنگ و پر» درمجموع به دریافت شش جایزه از جمله جایزه بهترین فیلم، بهترین فیلمنامه، بهترین تدوین و جایزه ملی منتقدان موفق شد.
«خاکستر و نمک» برنده جایزه مستند جشنواره آنتالیا
«نازا»؛ اعتراف نظامیان اشغالگر به نسل‌کشی
فیلم‌سازان و هنرمندان جهان مدتی است که با روش‌های مختلف هنری؛ از اجرای نمایش‌های خیابانی گرفته تا ساخت مستندها و انیمیشن‌هایی در مورد نسل‌کشی در غزه و شرایط مرگبار فلسطینی‌ها در کرانه‌باختری، به مخالفت هنرمندانه با سیاست‌های تجاوزگرانه رژیم اشغالگر صهیونی پرداخته‌اند.
در همین خصوص پیشتر مستند پرجنجال «نازا» ساخته یووال آبراهام و راشل شور، در جشنواره فیلم ونیز به نمایش درآمد و جایزه ویژه هیئت داوران را دریافت کرد.
«نازا» که در شهریور جاری (سپتامبر۲۰۲۶) به دلایل متعددی از جمله نمایش روی پرده، دریافت جایزه و مهم‌تر از همه به آتش کشیدن جامعه سیاسی «اسرائیل»، سروصدای زیادی به پا کرد و دنیای هنر و سیاست را به هم ریخت، بر شهادت ۲۴ نفر از نیروهای ارتش و دستگاه‌های اطلاعاتی رژیم صهیونیستی تکیه دارد.
فیلم به استفاده از سبا این حالنه‌های مبتنی بر هوش مصنوعی برای تعیین اهداف در غزه و پذیرش تلفات گسترده غیرنظامیان در جریان حملات می‌پردازد. نام آن نیز مخفف اصطلاح عبری «خسارت جانبی» است.
یووال آبراهام؛ کارگردان مستند نازا، پیشتر مستند «سرزمین دیگری نیست» را با همراهی «باسل عدرا»؛ شهروند ساکن الخلیل ساخته بود که در سال ۱۴۰۳ اسکار بهترین مستند را دریافت کرد.
مستند «سرزمین دیگری نیست»، حکایت ناحیه «مسافر یطا» در الخلیل بود و تخریب صدها خانه و آواره کردن بیش از هزار فلسطینی و تصاحب ناحیه توسط رژیم اشغالگر را به تصویر کشیده بود.
یووال آبراهام؛ یهودی اسرائیلی و مخالف سیاست‌های تجاوزگرانه رژیم صهیونی در کرانه‌باختری و غزه است.
عوامل «فیلم نازا» که سروصدای زیادی در دنیا به پا کرد
انیمیشن «GAUZE»؛ شهادت غزه زیر بار کمک‌های بشردوستانه!
انیمیشن «GAUZE» نیز اثر هنری دیگری است که در شهریور امسال برنده مدال برنز اسکار دانشجویی فرانسه شد.
این انیمیشن که در مورد کودک شهید غزه و تولید مدرسه فرانسوی گوبلن است، در پنجاه‌‌وسومین دوره جوایز اسکار دانشجویی موفق به کسب مدال برنز شد.
انیمیشن «GAUZE» پیشتر نیز جایزه بفتا برای بهترین فیلم انیمیشن را به دست آورده بود و در جریان جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو (TIFF) مورد توجه قرار گرفت.
انیمیشن «GAUZE» که «نوران فکری»، فیلمساز مصری نیز در کارگردانی آن مشارکت داشته، روایتگر داستان «زین عروق»، کودک فلسطینی اهل غزه است.
زین عروق از یک حمله رژیم صهیونیستی جان سالم به در برد، با این حال پس از آن بر اثر سقوط یک بسته کمک‌های هوایی که از یک هواپیمای عربی پرتاب شده بود، به شهادت رسید.
انیمیشن «GAUZE»؛ روایت شهادت «زین عروق»؛ کودک غزه‌ای
«چه کسی هنوز زنده است؟» به سوی اسکار ۲۰۲۷
و با این حال سوئیسی‌ها هم مستند «چه کسی هنوز زنده است؟» را در مورد غزه ساخته‌اند.
این مستند زندگی ۹ فلسطینی آواره را دنبال می‌کند که از جنگ در غزه گریخته‌اند و روایت‌های آنان از بقا، آوارگی و تبعید را بازگو می‌کند.
کارگردان «چه کسی هنوز زنده است؟» نیکولا وادیموف است که برای روایت این تجربه‌ها از شیوه‌ای تجربی استفاده کرده است؛ به این ترتیب که شرکت‌کنندگان روی صحنه‌ای خالی که با خطوط گچی تقسیم‌بندی شده، لحظاتی از فرار خود از غزه را بازسازی می‌کنند. طراحی بصری اثر نیز با فیلم «داگویل» ساخته «لارس فون تریه» مقایسه شده است.
این فیلم سال پیشین نخستین‌بار در بخش «روزهای ونیز» جشنواره فیلم ونیز به نمایش درآمد. پس از آن شرکت «واترملون پیکچرز» حقوق پخش آن در آمریکا را خریداری کرد و قرار است فیلم در ادامه سال جاری در این سرزمین اکران شود.
سوئیس «چه کسی هنوز زنده است؟» را به‌عنوان نماینده رسمی خود برای رقابت در بخش بهترین فیلم بین‌المللی جوایز اسکار ۲۰۲۷ انتخاب کرده است.
این مستند توسط شرکت ژنوی «آکا فیلمز» متعلق به وادیموف، با مشارکت «ایزی رایدر فیلمز» فرانسه، «فیلیستین فیلمز» فلسطینی-اردنی، «کوکون فیلمز» لندن و سازمان رادیو و تلویزیون سوئیس تولید شده است.
شرکت «فرست هند فیلمز» که مسئول فروش بین‌المللی اثر است، پیشتر نیز در توزیع و تولید شماری از آثار فلسطینی و مرتبط با فلسطین حضور داشته است؛ از جمله «فلسطین ۳۶» ساخته «آن‌ماری جاسر»، «تمام آنچه از تو باقی مانده» ساخته «شیرین دعبیس» و «صدای هند رجب» ساخته «کوثر بن هنیه» که در فصل جوایز پیشین به نمایندگی از فلسطین، اردن و تونس مطرح شدند.
«چه کسی هنوز زنده است» نامزد سوئیسی اسکار ۲۰۲۷
مستند «داخل غزه»؛ شرح حال خبرنگاران
مستند «داخل غزه» (Inside Gaza) که به روایت زندگی روزمره خبرنگاران خبرگزاری فرانسه در غزه پس از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ می‌پردازد، نیز اردیبهشت امسال موفق به کسب جایزه بزرگ سی وسومین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم‌های مستند فیگرا در فرانسه شد.
این فیلم به کارگردانی هلن لام ترونگ، فیلمساز فرانسوی، ساخته شده و محصول مشترک شبکه «آرته فرانسه»، «آر تی بی اف» و شرکت «فکت‌استوری» است.
در این مستند، زندگی چهار خبرنگار و همکار خبرگزاری فرانسه به تصویر کشیده شده که از دشواری‌های فعالیت حرفه‌ای خود در نوار غزه، در شرایطی که این ناحیه درگیر جنگ است و دسترسی خبرنگاران خارجی به آن محدود شده، روایت می‌کنند.
این اثر فرانسوی-بلژیکی که ۷۶ دقیقه زمان دارد، علاوه بر جایزه اصلی، موفق به دریافت جایزه تماشاگران نیز شد.
«داخل غزه»؛ شرح حال خبرنگاران فرانسوی در غزه
و با این حال «صدای هند رجب»…
نام این فیلم تقریبا و احتمالا به گوش بسیاری از ایرانیان نیز رسیده است. فیلمی به کارگردانی «کوثر بن هنیه» اهل تونس که شهریور سال پیشین روی پرده سینماهای جهان به نمایش درآمد و تهم‌اکنون جوایز زیادی از جمله جایزه بهترین فیلم جشنواره سن‌سباستین (از دیدگاه تماشاگران) را دریافت کرده است.
«معتز ملحیس»، بازیگر نقش اول فیلم، جایزه‌اش را به “هند رجب، کودک شهید که سکوت را نپذیرفت، تمام اعضای خانواده‌اش و تمام ملت فلسطین قربانی نسل‌کشی” تقدیم کرد و هنگام دریافت جایزه اظهار کرد: «ما تلاش کردیم تا از طریق صدای هند رجب، هنر را به یک اقدام مبارزاتی تبدیل کنیم.»
فیلم «صدای هند رجب» پس از اکران اولیه، با استقبال بی‌سابقه‌ای روبه‌رو شد و در بسیاری از سرزمینهای جهان به نمایش درآمد.
فیلم “هند رجب” تراژدی دختربچه شش ساله غزه، هند، را روایت می‌کند که در ۹ بهمن ۱۴۰۲ ( ۲۹ ژانویه ۲۰۲۴) در داخل خودرویی زیر بمباران رژیم صهیونیستی گرفتار شد. داوطلبان هلال‌احمر تلاش کردند او را نجات دهند که بی‌نتیجه ماند، با این حال تا آخرین لحظه با او از طریق تلفن در ارتباط بودند.
«صدای هند رجب» سرگذشت عجیب دختر شهید غزه‌ای
و سهم ناچیز یا صفر ایران!
آثار هنری ساخته‌شده در مورد نسل‌کشی غزه و فلسطین، به چند فیلم مذکور محدود نمی‌شود و گستره وسیعی از آثار شامل طرح، کاریکاتور، نقاشی، بازی‌های کامپیوتری، تئاتر، نمایش‌های خیابانی، ترانه و سرود و شعر، فیلم مستند و سینمایی را در سراسر جهان شامل می‌شود.
با این حال پرسش مهم این است که ایران اسلامی به عنوان پایتخت مقاومت و حمایت از فلسطین در طول چندین دهه پس از انقلاب، چه سهمی از این دنیای هنرمندانه مقاومت دارد؟
و البته نااظهار کرده روشن است که سهم ایران و هنرمندان ایرانی دراین خصوص اگر نگوییم صفر، با این حال متاسفانه بسیار ناچیز است!
/