به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری بالاسری، با گذشت نزدیک به 18 ماه از برگزاری مراسم باشکوه تشییع سید مقاومت، شهید سید حسن نصرالله، دبیرکل فقید حزب الله لبنان، مرقد این رهبر و فرمانده شجاع و مدبر محور مقاومت روزانه پذیرای دهها و صدها هزار زائر است که از گوشه گوشه نقاط جهان و لبنان خود را به ناحیه فرودگاه بیروت میرسانند تا حتی پیش از ترک خاک این سرزمین برای لحظاتی هرچند کوتاه در کنار مزار سید حسن، یاد و خاطره روزهای تاریخی و غرورانگیزی همچون آزادی جنوب لبنان در سال 2000 و خطابه پیروزی سید مقاومت در جنگ 33 روزه تابستان 2006 را در اذهان خود مرور کنند.
مجموعه مرقد سید حسن نصرالله که در ناحیه طریق المطار یا همان جاده قدیمی منتهی به فرودگاه بینالمللی رفیق الحریری در جنوب بیروت واقع شده است، به تدریج در حال توسعه بخشهای مختلف فرهنگی و خدماتی خود است. تیم اعزامی خبرگزاری بالاسری به بیروت در یکی از روزهای زمستان 1404 و پیش از جنگ 40 روزه به اظهار کردگوی با دکتر «ضیاء ابوطعام»، مدیر مرقد شهید سید حسن نصرالله نشسته است تا علاوه بر آگاهی از نحوه احداث این بنای باشکوه از روند تکمیل بخشهای مختلف آن اطلاع حاصل کند.
ابوطعام در این اظهار کردگو ضمن تشریح نحوه احداث این بنا به تشریح خاطرات شخصی و حال و هوای زوار مسلمان و غیرمسلمان مزار سید مقاومت از نخستین روزهای برگزاری مراسم تدفین تا به در روز جاری میپردازد.
نسخه کامل ویدئویی و مکتوب این اظهار کردگو در ادامه تقدیم حضور مخاطبان خبرگزاری بالاسری میشود.
بالاسری: سلام و درود بر شما بینندگان عزیز، از مرقد سید حسن نصرالله (رض)، دبیرکل فقید حزب الله لبنان در خدمت شما هستیم. مایه خوشحالی است که میزبان جناب آقای «ضیاء ابوطعام»، مسئول بخش رسانهای مرقد سید مقاومت هستیم. جناب آقای ابوطعام خدمت شما سلام و خوش آمد عرض میکنم.
ابوطعام: خیلی متشکرم، من هم خدمت شما سلام و خوشآمد عرض میکنم.
بالاسری: جناب آقای ابوطعام بگذارید از اینجا اظهار کردگو را آغاز کنیم…شما چگونه میتوانید این مکان را از یک مرقد، به یک مرکز فکری و فرهنگی تأثیرگذار مبدل سازید که حافظ نام سید شهید باشد؟
ابوطعام: این مرقد مطهر، یک شخصیت استثنایی قرن بیستم و بیست و یکم را در خود جای داده است. هیچ مورخ یا محققی، چه متخصص در فرهنگ اسلامی و چه در رویدادهای سیاسی مربوط به این ناحیه، به ویژه در لبنان، نمیتواند از بیان فضائل حضرت سید حسن نصرالله چشم بپوشد. از این رو، مکانی که این پیکر مبارک را در بر خواهد گرفت، طبیعتاً اولاً به زیارتگاه و ثانیاً به منبع الهامبخش پیامهای این شخصیت بزرگ تبدیل خواهد شد.
جناب سید حسن نصرالله (رض) در دفاع از یک آرمان محوری در جهان، آرمانی که همه در مورد آن صحبت میکنند، به شهادت رسید. ملتهای جهان علیه تجاوز صهیونیستی و نسلکشی صهیونیستها در غزه قیام کردهاند، با این حال عملکرد حزبالله و وضعیت سید حسن نصرالله، الگویی بینظیر در حمایت از این آرمان ارائه داد. در نتیجه، این مکان به آنچه شما به آن اشاره فرمودید یعنی پرتویی از نور فکری، فرهنگی و مهمتر از همه، انسانیت بشری مبدل شده است.
بالاسری: برگردیم به روزهای تشییع پیکر سید حسن نصرالله (رض)، چه تمهیدات ویژهای برای پذیرایی از بازدیدکنندگان پس از مراسم باشکوه اندیشیده شده بود؟ و چگونه با مخاطرات از ناحیه دشمنان مقابله میکنید؟
ابوطعام: مرقد سید حسن از روز اول هرگز از زائران خالی نبوده است. تقریباً ده ماه از تشییع پیکر میگذرد و از آن زمان این زیارتگاه در ساعاتی که برای بازدیدکنندگان باز است، هرگز خالی نبوده است.
آمادهسازیهای مرقد همیشه با توجه به افزایش تعداد زائران و نیز فعالیتهای آنها در داخل این مرقد مقدس، تهیه و تدارک دیده میشود. تعداد بازدیدکنندگان روزانه در روزهای عادی که هیچ رویداد یا بزرگداشت فرهنگی یا مذهبی برگزار نمیشود، تقریباً بین دو تا سه هزار نفر است؛ با این حال در روزهایی که مناسبتهای مهمی مانند شبهای قدر و ایام عاشورا وجود دارد، این تعداد به 70 هزار نفر میرسد. مثلا در نخستین سالگرد شهادت سید حسن، این تعداد از صد هزار نفر هم فراتر رفت که در صحنهای این مرقد گرد هم آمدند.
از این رو، شاید همانطور که در کلیپها شاهد بودید، کار توسعه و ساختوساز برای خدمت رسانی به این زائران ادامه دارد. این مکان هماکنون تقریباً صد هزار زائر را در خود جای میدهد و ما مرتباً با ارائه امکانات مختلف، از وضوخانه و محل استراحت گرفته تا فضای اظهار کردگو و کنفرانسها یا نمایشگاهها و غیره، برای خدمت رسانی به آنها تلاش میکنیم.
بالاسری: آیا طراحی ضریح، الگو یا معنای خاصی دارد که مسیر شهید سید حسن را بازتاب دهد؟
ابوطعام: هر کس که به زیارت این مرقد مقدس برود، از بیرون این خیمه آبی را که نماد آسمان و فضای باز است، مشاهده خواهد کرد که حامل این پیام جناب سید است: این مکان بر روی همه باز است. زائران این مرقد از یک مذهب یا ملیت خاص نیستند؛ لبنانی و غیرلبنانی، عرب و غیرعرب، مسلمانان شیعه، سنی و غیرمسلمانان در اینجا حضور دارند. هر کسی وقتی به لبنان میآید، حتماً از این مکان بازدید میکند.
خیمه و این صحنه بیرونی مرقد، به رنگ آبی تصویر شده و عبارت «الله، محمد، علی» را برای تثبیت هویت مذهبی این شخصیت دارد. داخل مرقد مقدس، نقاشیهای دیواری عظیمی با نام شهدای کربلا وجود دارد. مشهور است که سید حسن نصرالله (رض)، ارتباط ویژهای با کربلا و با این حالم حسین (ع) داشت که در هر سخنرانی و هر جلسهای به آن اشاره میکرد؛ حتی در برخی جلسات خصوصی داخلی که با برخی افراد از خانواده، دوستان و غیره داشت هرگاه از او نصیحتی میخواستند، همیشه به آنها میاظهار کرد ذکری وجود دارد که نمیتواند شما را ناامید کند و آن ذکر نام حسین (ع) است… مرتب با خودتان تکرار کنید، یا حسین (ع).
از این رو، وقتی برادران این مرقد را ساختند، ترجیح دادند که این نقاشی و طراحی دیواری از اسامی شهدای کربلا، در کنار مرقد مقدس وجود داشته باشد.
بالاسری: چگونه با تمرکز رسانهای گسترده بینالمللی به این مکان برخورد میکنید، و چه پیامی را میخواهید به جهان منتقل کنید؟
ابوطعام: در مورد زائران، این مکان بین زائران عالیرتبه و پایینرتبه تفاوتی قائل نیست و با همه زائران با احترام رفتار میشود و مدیریت مرقد رفتار یکسانی در قبال آنها اتخاذ میکند. البته برای پذیرایی از برخی زائران، مانند نمایندگان سرزمینها، وزرای امور خارجه و غیره، مراسم و پروتکل خاصی برای نحوه پذیرایی و پذیرش این افراد در مرقد مقدس وجود دارد.
این مرقد در حال حاضر به دو بخش تقسیم شده است، بخش برادران و بخش خواهران. وقتی یک مقام رسمی با همراهانش وارد میشود، طبیعتاً تغییراتی در چیدمان مرقد ایجاد میشود تا کل هیئت رسمی بتوانند وارد شوند. این امر هیچ امتیاز ویژهای به آنها نمیدهد، بلکه به حریم خصوصی زائر احترام میگذارد.
در این مرقد نیز به حریم خصوصی بانوان و همین طور آقایان برای نزدیک شدن به مرقد مقدس تمهیداتی در نظر گرفته شده است تا حریم خصوصی برای زائران رعایت شود. علاوه بر این برای هیئتهای رسمی که بهصورت یک هیئت بزرگ، برای ورود به مرقد مقدس میآیند نیز همین ملاحظه وجود دارد.
با این حال در موضوع انتقال پیام سید حسن، شخص سید حسن (رض) خود به تنهایی یک پیام است؛ کافی است گزیدهای ترجمهشده از یکی از سخنرانیهای سید حسن ارائه شود تا این پیام منتقل شود. حتی کافی است سخنرانی از سید حسن که به یک واقعیت اجتماعی خاص یا واقعیت انسانی میپردازد، چاپ و در اختیار زائران قرار گیرد تا این پیام منتقل شود. سید حسن هیچ نااظهار کردهای باقی نگذاشتهاند. از این رو، همانطور که اظهار کرده میشود، ما از این چشمه لایزال به نام سید حسن نصرالله بهره میبریم و پیام خود به خود منتقل میشود چون سید چیزی را از ما دریغ نکرده است.
بالاسری: میتوانید مشاهدات خود را در مورد واکنشهای شهروندان و زائران در این دوره، یعنی از زمان ساخت مرقد تا به حال، برای ما بگویید؟
ابوطعام: از ده ماه پیش تهماکنون، ما هیچ موضوعی را از سید حسن جز معنای پدر بودن را بر خود فرض کردیم. برای مثال، ما در حال ساخت هویت بصری و شنیداری این مرقد بر اساس این فرضیه هستیم که سید حسن یک رهبر شهروندانی هستند و از این رو این مرقد نماد این امر است. این مرقد پذیرای شهروندان از همه اقشار، نهادها و بر اساسات اجتماعی، چه لبنانی و چه غیرلبنانی، است. با این حال همه شهروندان به ما تحمیل کردند که به زیارت پدر بیایند، نوعی رابطه پدری وجود دارد، انگار شهروندان میاظهار کردند: «دلمان برای پدرمان تنگ شده است.» ما دلتنگ رهبر به معنای یک رهبر رسمی، یا یک رئیس، یا یک شخصیت سیاسی نیستیم…. نه، ما دلتنگ پدر هستیم.
شاید به همین خاطر است که شاهدیم بر اساس آداب و رسوم لبنانی، مثلاً در اعیاد، شهروندان لبنان به زیارت قبور عزیزان خود میروند؛ به ویژه در صبح عید فطر، عید قربان و عید غدیر و نیز برخی از اعیاد برادران مسیحی. ما که این مرقد از ساعات اولیه صبح در طول ایام تعطیلات، به مکانی زیارتی برای افرادی تبدیل میشود که با دستههای گل میآیند. حتی ما، همانطور که میدانید، یک چرخه گل در مرقد سید حسن وجود دارد. شهروندان در اعیاد با دستههای گل میآیند و آنها را روی مرقد مقدس قرار میدهند. سپس افراد دیگری میآیند تا این گلهای سرخ را به عنوان تبرک از دسته گلها بردارند.
وقتی وارد خانههای اهالی ضاحیه شویم، کمتر خانهای را پیدا میکنیم که گلی از مرقد سید حسن در آن نباشد، گلی که شهروندان آن را به عنوان نماد و یادگاری از این مرقد مقدس در قاب در داخل خانه قرار دادهاند. شهروندان با سید حسن مثل یک پدر رفتار میکنند… وقتی به زیارت او میآیند، سرودی که دوست دارند بشنوند «خداحافظ پدر» است. لذا احساس میکنند که یک پدر را از دست دادهاند، نه یک رهبر یا یک نماد…
بالاسری: البته باید بگویم که من هیچ گلی نصیبم نشد…
ابوطعام: خواهرم بیتعارف؛ اگر گل خواستید برای شما میفرستیم، حتی زمان اعیادی مثل کریسمس هم مسیحیان میآیند و دستههای گل را تقدیم مرقد سید حسن (رض) میکنند.
بالاسری: مهم ترین چالشهایی که در تأسیس و نگهداری این مکان با توجه به حساسیت خاص با آن مواجه بودید، چه بود؟
ابوطعام: این مکان از نظر امنیتی یا مسائل اجتماعی و غیره حساسیت خاصی ندارد. به لطف خدا، این تنها قطعه زمین موجود در آن زمان برای خرید بود که شرایط شرعی دفن را داشت. مشخص است که برخی از املاک برای تبدیل شدن به محل دفن، نیاز به شرایط شرعی خاصی دارند. چالش اصلی در این مورد، یافتن مکانی مناسب برای تدفین سید حسن بود. الزبا این حالت مربوط به این مکان سختگیرانه بود؛ باید دهها هزار نفر را در خود جای میداد، و با موازین شرعی مطابقت داشته باشد و به مناطق مسکونی نزدیک باشد؛ این مکان باید نقطه تلاقی مناطق مختلف میبود، نه اینکه در حاشیه یا در محلههای محدود قرار داشته باشد.
به عنوان مثال، برای رسیدن به مجتمع سید الشهداء ضاحیه در جنوب بیروت، نیاز به طی کردن مسیرهای شلوغ و پر ترافیک است. با این حال تقدیر این بود که این زمین واجد این ویژگیها باشد. از مزیتهای مهم دیگر این مکان نزدیکی به فرودگاه هم بود. در نتیجه، روزانه شاهد صدها یا دهها زائر هستیم که مستقیماً از فرودگاه به مرقد میآیند یا هنگام خروج از لبنان از مرقد عبور میکنند. تمام شرایطی که میتواند در مکانی شایسته پذیرایی از زائران سید حسن فراهم شود، در این مکان تدارک دیده شده است. همانطور که در پاسخ قبلی اشاره کردم، مدیریت مرقد مقدس در تلاش است تا امکانات مورد استفاده این زائران را افزایش دهد.
بالاسری: آیا برنامهای فرهنگی یا ابتکاری دائمی برای اجرای آن در این مکان جهت احیای اندیشههای سید حسن در نظر گرفته شده است؟
ابوطعام: این کار به صورت مرحلهای انجام میشود؛ مرحله اول که از روز اول دفن پیکر آغاز شد، شامل برنامههای مرتبط به آیینهای مذهبی بود. چون شهروندان به این قبیل مراسمها نیاز دارند؛ آنها میخواهند در این مکان تبرک بجویند، قرآن بخوانند، دعا بخوانند، مناسک مذهبی انجام دهند یا به درگاه خداوند متعال تضرع کنند. از این رو، برنامههای فرهنگی مرتبط با مناسبتهای مذهبی شامل شب جمعه، روز جمعه و دعای توسل سهشنبه شبها میشود.
علاوه بر این، تمام فعالیتهای فرهنگی با ماهیت مذهبی هر روز به طور گسترده در دسترس هستند. نیز برخی فعالیتهای رسانهای با ماهیت فکری، مانند برگزاری کنفرانسهای جوانان و کنفرانسهای دانشجویی، وجود دارد. برخی از احزاب و نیروهای ملی و عربی به اینجا میآیند تا برخی از رویدادهای مرتبط با موضوع حمایت از مقاومت را نیز سازماندهی کنند. برخی از فعالیتها مربوط به دانشآموزان مدارس است.
برای مثال اخیرا رویداد بزرگی در سطح جهان عرب برپا شد که در آن بیش از چهار هزار نفر، بین 6 تا 60 سال، شرکت کردند. این رویداد «نامهای به سید» نام داشت و مرقد مملو از شرکت کنندگان شد. فعالیتهای جاری دو بُعد دارد: بُعد اول دینی است که محقق شده و بُعد دوم مربوط به تأسیس مرکز حفظ و نشر آثار سید حسن است که این مؤسسه در حال حاضر در حال تأسیس و ساختوساز است. گروه بزرگی از جوانان و داوطلبان در این مرکز مشغول جمعآوری سخنرانیهای حضرت سید هستند. انتظار میرود یک کنفرانس دائمی برای ترجمان سخنان حضرت آیتالله خامنهای (رض)، رهبر معظم انقلاب، در توصیف سید حسن نصرالله تدارک شود. ایشان همواره میاظهار کردند سید حسن همانند یک مکتب است.
از این رو، ما میخواهیم از این مکتب در مورد تمام معانی مربوط به علوم انسانی، سیاست، از زاویه دید سایرین از زاویه نگاه به دشمن، دوست و شهروندی بر اساس نظر حضرت سید الهام بگیریم. این کنفرانس، انشاءالله، بلافاصله پس از تأسیس مرکز آغاز خواهد شد.
بالاسری: آیا این مکان تاثیری بر چشمانداز فرهنگی و سیاسی لبنان و ناحیه خواهد داشت؟
ابوطعام: این موضوع نیز به مراکز فرهنگیای مرتبط است که قرار است در این مکان ساخته شوند. در حال حاضر بخشی از فعالیتها بهصورت ادواری برگزار میشود. برای نمونه پیشاهنگان با این حالم مهدی (عج) و دانشگاه معارف فرهنگی، این دو نهاد بهطور دائمی در این مرقد مقدس حضور دارند و فعالیتهایشان دارای این بُعد فرهنگی و بُعد انسانی است، با این حال زمانی که مرکز حفظ و نشر آثار سید حسن نصرالله احداث شود، یک سالن بزرگ وجود خواهد داشت که شامل نمایشگاه، کتابخانه، سالنهای همایش و سالن نشستها و کارگاهها خواهد بود.
قرار است وقتی این مرکز احداث شد، مرکزی برای همه محققان داخل و خارج لبنان باشد که قصد دارند خاستگاه مقاومت در لبنان که حزبالله را به وجود آورد، بشناسند و در آخر اینکه حزبالله کیست که رهبری به نام سید حسن نصرالله را تربیت کرده است؟ و رابطه متقابل بین این نهادهای مختلف چیست؟
انتظار میرود این امر کلید بخورد، با این حال به خواست خدا در پیش رو نزدیک انجام خواهد شد.
بالاسری: از دیدگاه انسانی، عاطفی و احساسی، چگونه با احساسات زائران برخورد میکنید؟
ابوطعام: ما هم در احساسات با این زائران شریک هستیم. همه خادمان این مرقد مقدس، از محبان سید حسن هستند و خود را مانند زائران، مفتخر به حضور در این مکان میدانیم. با این حال طبیعتاً گروهی که در مرقد مقدس کار میکند، خود را وقف خدمت به این زائران کرده است، چرا که این زائران را مهمانان سید حسن میدانند. از این رو، همانطور که سید حسن در زمان حیات، مهمانانش را مورد تکریم و احترام قرار میداد، در زمان شهادت ایشان احترام بیشتری به آنها گذاشته میشود.
کسانی که در تمامی بخشهای مرقد، چه در بخش روابط عمومی، رسانه، خدمات یا مالی، کار میکنند همه این بخشها، این زائران را دغدغه اصلی خود میدانند. یک صندوق رسیدگی به شکایات وجود دارد. یک اتاق پیگیری امور وجود دارد و به هر درخواستی که از سوی این افراد مطرح شود، حتی از طرف خانواده سید حسن، پاسخ داده میشود. مثلا برخی افراد هستند که از وسایل سید حسن چیزی درخواست میکنند. در ماههای اول پس از تشییع پیکر، خانواده سید حسن هر آنچه را که ایشان میخواستند به شهروندان بدهند، توزیع کردند. میدانیم که بسیاری از زائران به محضر سید حسن مراجعه میکردند و انگشتری را از ایشان درخواست میکردند. سید حسن جعبهای از انگشترها را برای توزیع بین شهروندان در نظر گرفته بودند. حتی رسمی بود که توسط سید حسن برقرار شده بود و در عید غدیر مبلغ ناچیزی پول که ایشان امضا میکردند، بین اعضای خانواده و غیره توزیع میشد.
خانواده اصرار داشت هر چیزی را که از این طریق درخواست میشد، فراهم کنند. البته، دیگر چیزی نمانده که توزیع شود، با این حال کاری که برادران انجام میدهند این است که مقداری از خاک سید حسن را که در آن دفن شدهاند برمیدارند و آن را با مقداری تسبیح، بالاسری، دعا و کتاب دعا متبرک میکنند و به عنوان پاسخ به سلام زائران به این مکان، بین بازدیدکنندگان توزیع میکردند.
بالاسری: ظاهرا من دیرتر از همه رسیدم و چیزی نصیب من نشد…
ابوطعام: همان اول ماه همه چیز تمام شد…شال و انگشتر همه تمام شد، حتی من یک هزار لیره امضا شده از سید حسن داشتم که آن هم یک نفر اظهار کرد به من چیزی نرسید، من آن را به او بخشیدم…
بالاسری: چگونه این مکان میتواند به مقصدی برای جوانانی تبدیل شود که از طریق تفکر و تعمق در شهید سید حسن (رض)، پاسخهایی برای سوالات معاصر خود پیدا میکنند؟
ابوطعام: جوانان بیشترین سهم را در این مرقد مقدس دارند. چند هفته یا همین چند روز پیش، طرح داوطلبانهای در مرقد مقدس تصویب شد که براساس آن فعالیت داوطلبانه برای همه بخشها مجاز است. به محض پایان احداث مرکز، برخی از امکانات افتتاح خواهد شد که فقط توسط داوطلبان مدیریت و اداره میشوند.
کتابخانه سید حسن توسط داوطلبان اداره میشود، اداره رسانه نیز برای داوطلبان مجاز است. ما هنوز درخواست فرصتهای داوطلبانه در اداره رسانه را اعلام نکردهایم، با این حال در حال حاضر 14 داوطلب خانم و آقا در اداره رسانه مرقد مقدس مشغول به کار هستند. از این رو، جوانان در اداره و تنظیم امور این مرقد مقدس شریک هستند؛ این نکته اول.
جوان داوطلب وقتی به مرقد میآیند چه چیزی به دست میآورد؟ در ابتدا، این یک دوره فرهنگی است. برای همه افرادی که مایل به فعالیت داوطلبانه در این مرقد مقدس هستند، دستورالعملهای رفتاری وجود دارد. از این رو، وقتی یک داوطلب میآید و مثلاً هفت ساعت در روز به مدت یک ماه وقت میگذارد، به این آداب و رسوم عادت میکند.
ثانیا، او با مطالب سید حسن تعامل دارد، مثلاً به سخنان جناب سید گوش میدهد، از آنها گزیده برمیدارد. سخنان سید حسن را میخواند و آنها را به مسابقه برای پسران و دختران تبدیل میکند. در مرقد مقدس مشغول پذیرایی از زائران است و به شهادت سایرین در مورد ملاقات با سید حسن گوش میدهد. این خدمت به خودی خود یک تجربه فرهنگی برای همه این جوانانی است که برای کار در این مرقد ثبت نام کرده یا خواهند کرد.
علاوه بر این، تمام دانشگاههای لبنان فعالیتهای آموزشی خود را دارند. به عنوان مثال، آنها هر سه یا چهار ماه یک کنفرانس شبه دائمی دارند که سازمانهای جوانان را به این مرقد مقدس میآورد و یک روز در این مرقد به آنها اختصاص داده میشود تا سخنرانی کنند و در مورد ایده یا موضوعی که توسط سید حسن مطرح شده است، بحث و اظهار کردگو کنند.
بالاسری: آیا در مورد هر آنچه مربوط به مرقد و باورهای فرهنگی و غیرفرهنگی است، با خانواده شهید سید حسن هماهنگی وجود دارد؟
ابوطعام: خانواده سید حسن در مدیریت این مرقد مقدس مشارکت دارند. آنها در این مرکز در کنار ما حضور دارند و ما مفتخر به همکاری با آنها هستیم. ما احساس میکنیم که خانواده سید حسن، فرزندان، بستگان، حتی یاران ایشان که سالها در کنارشان از ایشان محافظت میکردند در مدیریت این مکان حضور دارند و در آن فعالیت میکنند.
خانواده سید حسن نقش مهمی در برنامهریزی، سازماندهی، اداره و مدیریت گروههای مختلف دارند و درست مانند سایر خادمان مرقد مقدس تردد میکنند. ممکن است کسی بدون اینکه متوجه شود، مثلاً هنگام مرتب کردن کتابها، با فرزند سید حسن روبرو شود. یا ممکن است یکی از نوههای ایشان در حال خواندن دعا بر منبر باشد و نداند که این فرزند از نوادگان سید حسن است. خانواده سید حسن از یک خانواده خصوصی به خانوادهای که به این مرقد مقدس خدمت میکنند، گسترش یافته است.
بالاسری: آیا سازوکاری برای جمعآوری و مستندسازی شهادت افرادی که مستقیماً با شهید سید حسن زندگی و کار کردهاند، وجود دارد؟
ابوطعام: دفتر رسانهای مرقد برای این منظور شکل گرفت. در جریان همایشها و مناسبتهایی که زائرانی از خارج میآیند تعداد زیادی از افراد هستند که با سید حسن ملاقات کردهاند یا تجربه خاصی با ایشان داشتهاند، چه در سطح شخصی و چه در سطح جنبش. چه جنبش فکری، سیاسی، اجتماعی یا فرهنگی و غیره. دو راه برای مستندسازی این آرشیو وجود دارد:
روش اول رسانهای است، از طریق ضبط مصاحبهها مقابل دوربین برای استفادههای بعدی در مستندسازی.
روش دوم ضبط صدا است که یک آرشیو شفاهی را تشکیل میدهد. این آرشیو، زندگی سید حسن و رویکرد ایشان در برخورد با گروههای مختلف اجتماعی، فکری و سیاسی را مستند میکند. این کار آغاز شده است، با این حال با گذشت زمان، انشالله توسعه بیشتری خواهد یافت.
بالاسری: به لحاظ شخصی و رسانهای، به عنوان مدیری که در این جایگاه مشغول به فعالیت هستید، این مکان برای شما چه معنایی دارد؟
ابوطعام: این مکان مقصد نهایی ماست؛ ما معتقدیم که انشالله بقیه عمرمان را اینجا خواهیم گذراند. من شخصا از سال 2000 در حوزه رسانه کار کردهام. بیش از 25 سال در رسانه، به خاطر پوشش بحرانها، جنگها و کنفرانسهای بزرگ، جوایز و تقدیرنامههایی دریافت کردهام. معتقدم که همه اینها در مقایسه با خدمات رسانهای ارائه شده در این مرقد، ناچیز است.
برعکس، من تمام آن تجربیات را به عنوان آموزشی برای آماده شدن برای خدمت به این مرقد مقدس میدانم. این برآمده از ارادت شخصی من است. به لحاظ عاطفی، همه ما عمیقاً زخم خوردهایم و پس از شهادت سید حسن این زخم برای همیشه با ما باقی خواهد ماند. جهان تاریک شده و خلأیی ایجاد شده است… البته، زخمهای ما با حضور رزمندگان استوار مقاومت که حافظ این خونها و این فداکاریها هستند، تسکین یافته و تسلی مییابد. رهبری شریفی وجود دارد که همچنان این مسیر را ادامه میدهد تا این پرچم را برپا نگه دارد. با این حال ما با صدای سید حسن بزرگ شدیم؛ همیشه میاظهار کردیم آمادهایم خود را فدای سید کنیم؛ با این حال سید حسن ترجیح دادند که در شهادت بر ما مقدم باشند.
از نظر شخصی، احساس میکنم که شاید خدمت من در این مرقد نوعی جبران کمبود عاطفی باشد. همواره از اینکه با عنوان مدیر بخش رسانه در مرقد مورد خطاب واقع شوم، امتناع میکنم. من خادم این مرقد و خادم رسانه این مرقد هستم. قبل از اینکه برادران با من تماس بگیرند، سید حسن را در خواب دیدم که مشغول مصاحبه با ایشان بودم. در همان خواب از ایشان خواستم که اجازه دهند پیش ایشان بمانم و ایشان به من فرمودند که این موضوع را با حاج محمد عفیف هماهنگ کنم. حاج محمد عفیف شهید شده بود. وقتی از خواب بیدار شدم، معنی آن را نفهمیدم. چند روز بعد، برادران با من تماس گرفتند اظهار کردند شما نامزد خادم رسانهای مرقد هستید. تصور کردم که سید حسن مرا نزد حاج محمد العفیف فرستادهاند، چون محمد العفیف، مشاور رسانهای حزبالله بودند و این افتخار نصیبم شد تا خادم رسانهای در این مرقد باشم.
بالاسری: مبارکتان باشد؛ صحبت پایانی خطاب به بینندگان بالاسری میفرمایید؟
ابوطعام: خوش آمدید ما هم مثل ایرانیان و عراقیها، سید حسن را پدر، راهنما و الهامبخش خود میدانیم. برادران ایرانی ما نقش محوری در تأسیس این مرقد مقدس ایفا کردهاند. در نگهداری، مرمت و ساخت و ساز به طور خلاصه، در هر کاری که میتوانند انجام دهند. ما همیشه آنها را در خط مقدم میبینیم. گاهی اوقات حتی با برادران ایرانی خود که از جاهای مختلف میآیند تا کمک خود را ارائه دهند، جلساتی ترتیب میدهیم.
برای مثال، نقاشی دیواری که اشاره کردم توسط ایران طراحی، تأمین مالی و چاپ شد و بدست لبنانیها نصب شد. فرشهای مرقد توسط برادران ایرانی ما تهیه شده است. هویت رسانهای که در روز جاری در حرم در حال سبا این حالندهی آن هستیم توسط برادران دفتر حاج قاسم سلیمانی ارائه میشود. از این رو، همه ما متحد شدیم. برادران عراقی نیز همیشه مشارکت دارند، کاروان های زیارتی متقابل، کاروان های مذهبی که از لبنان به ایران و عراق برای زیارت حرمهای مطهر سفر میکنند، وجود دارد. نیز کاروان های مذهبی از عراق برای زیارت مرقد سید حسن میآیند. از این رو، دیگر هیچ تفاوتی بین ملیتها وجود ندارد. ملیت ما و ایرانیها مشترک است؛ ملیت عشق، عشق به سید حسن نصرالله، رضوان الله علیه.
بالاسری: حتی آهنگساز موسیقی مراسم تشییع سید حسن هم یک ایرانی است….
ابوطعام: بله نماهنگ ندای آسمان، نماهنگی ایرانی است.
بالاسری: از شما سپاسگزارم.
/