به گزارش خبرنگار اعزامی خبرگزاری بالاسری، سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در روز جاری شنبه در نشست شورای وزیران امور خارجه سازمان همکاری اسلامی در بغداد به سخنرانی پرداخت که متن کامل آن به شرح زیر است:
بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای فؤاد محمد حسین، معاون نخست وزیر و وزیر امور خارجه جمهوری عراق
جناب آقای اسماعیل ولد شیخ احمد، دبیرکل سازمان همکاری اسلامی
عالیجنابان، خانمها و آقایان
در ابتدا از دولت و شهروندان جمهوری عراق، سرزمین همسایه و برادر به خاطر میزبانی این نشست سازمان همکاری اسلامی و مهماننوازی گرمشان سپاسگزاری میکنم. نیز از دبیرکل و دبیرخانه سازمان به خاطر برنامهریزی و تدارک برگزاری اجلاس تشکر میکنم.
خوشحالیم در سرزمینی گرد هم آمدهایم که از دیرباز محل تعامل فرهنگها بوده است؛ آن هم در زمانی که وحدت و اظهار کردگو در جهان اسلام بیش از هر زمان دیگری لازم است. سازمان همکاری اسلامی با هدف فراهم کردن صدای مشترک برای امت اسلامی و تقویت همبستگی، همکاری و دفاع از منافع مشترک بنا نهاده شد. باز نگه داشتن مسیر اظهار کردگو میان ما نشانه ضعف نیست بلکه یک مسئولیت است.
منشور سازمان ما بر اصولی استوار است که بازتابدهنده اصول منشور ملل متحد است: برابری حاکمیتی، تمامیت ارضی، عدم مداخله در امور داخلی، حل و فصل مسالمتآمیز اختلافات و پرهیز از تهدید یا توسل به زور. این اصول متعلق به هیچ سرزمین یا گروهی از سرزمینها نیست؛ این اصول از همه ما حفاظت میکنند، با این حال چنانچه به صورت گزینشی اجرا شوند ارزش خود را از دست میدهند.
ایران نسبت به حقوق بینالملل، منشور ملل متحد و دیپلماسی پایبند و ثابتقدم بوده است. در دو سال پیشین ما به پیگیری دیپلماسی پیگیری کردیم؛ آمریکا مسیر مخالف را برگزید: تجاوز، تهدید، ترور و جنگ اقتصادی با بیاعتنایی آشکار به حقوق بینالملل و منشور ملل متحد. حدود پنج هزار نفر از جمله صدها زن و کودک در جریان تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل به شهادت رسیدند. آمریکا و رژیم صهیونیستی با نقض فاحش حقوق بینالملل، رهبر معظم انقلاب اسلامی ایران و دیگر مقبا این حالت ارشد سیاسی و نظامی را ترور کردند.
شهادت بیش از ۱۶۰ دانشآموز و معلم در میناب، حمله با بمبهای خوشهای به ورزشگاه لامرد، بمباران آبشیرینکن در قشم و حمله به مراسم عروسی در کوهستک سیریک، تنها نمونههایی مستند از جنایات جنگی آمریکایی – صهیونیستی علیه ایران بود. آمریکا و رژیم صهیونیستی نمیتوانند با وارونه جلوه دادن حقیقت و عوض کردن جای قربانی و متجاوز، این جنایات را پردهپوشی کنند. از سرزمینهای عضوی که در این روزهای دشوار با شهروندان ایران اظهار همبستگی کردند سپاسگزارم و از کل سازمان میخواهم که قاطعانه در برابر حملات به حاکمیت و تمامیت ارضی یکی از اعضای مؤسس خود بایستند.
ایران از شهروندان، حاکمیت و منافع مشروع خود دفاع خواهد کرد. با این حال میان دفاع از حقوقمان و پیگیری صلح هیچ تناقضی نیست؛ ما خسارت ناشی از جنگ را میشناسیم و دقیقاً به همین دلیل برای صلح ارزش قائلیم.
ایران خواستار هیچ رفتار ویژهای نیست؛ تنها اعمال برابر حقوق و مسئولیتها را برای همگان میطلبد. این مسئله در میدان نبرد حل نخواهد شد؛ صلح را نمیتوان با تهدید به نابودی بنا کرد.
ایران نیز به ناوبری ایمن و امن در تنگه هرمز پایبند است؛ آبراهی که برای انرژی و تجارت بسیاری از سرزمینهای عضو ما حیاتی است و تا ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ کاملاً باز و امن بود. ناامنی و اختلال در دریانوردی از آن زمان تهماکنون نتیجه مستقیم اقدبا این حالت تجاوزکارانه آمریکا و رژیم اسرائیل بوده است. امنیت را نمیتوان با تکرار اشتباهات و جنایات قبلی بازگرداند؛ نمیتوان سرزمینی را بمباران کرد، تهدید به نابودیاش کرد و محاصرهاش نمود و سپس انتظار داشت امنیت ناوبری به حالت عادی بازگردد.
در واقع دیپلماسی داشت نتیجه میداد. با مساعی جمیله پاکستان و با حمایت قطر که هر دو عضو این سازمان هستند، ایران و آمریکا در ۱۷ ژوئن تفاهمنامه اسلامآباد را امضا کردند. بر اساس بند ۵، ایران متعهد شد ترتیبات لازم را برای تسهیل تردد ایمن کشتیها فراهم کند و ما بلافاصله اظهار کردگوهای فنی با سلطنت عمان را برای اجرای این تعهد شروع کردیم. ظرف دو هفته تردد دریایی به حدود ۶۰ درصد سطح پیش از جنگ تحمیلی بازگشت. با این حال اقدبا این حالت یکجانبه و تجاوزات نظامی آمریکا مانع اجرای تفاهمنامه شد و سازوکارهای حل و فصل اختلافی که در آن پیشبینی شده بود نیز نادیده گرفته شد.
ایران در دو سال پیشین با حسن نیت مذاکره کرده است، با این حال هر بار با حمله نظامی مواجه شده است، نه دیپلماسی. این امر بیاعتمادی عمیقی نسبت به از سرگیری مذاکرات بدون تضمینهای معتبر برای عدم تکرار ایجاد کرده است. با این حال ایران همچنان در را باز نگه داشته است. از طریق قطر، یک برنامه مشخص هفتروزه را منتقل کردیم و اظهار کردیم در صورت فراهم شدن شرایط لازم، تنگه میتواند بازگشایی شود و تردد عادی دریایی ظرف هفت روز بازگردد. انتخاب هماکنون با آمریکا است.
آقای رئیس؛
آرمان فلسطین همچنان مسئله اصلی جهان اسلام است و نمیتوان از صلح سخن اظهار کرد و این موضوع اصلی را نادیده گرفت.
فلسطین همچنان زخمی بر وجدان جامعه جهانی است و غزه به نمادی از ناکامی سازوکارهای بینالمللی در جلوگیری از نسلکشی بدل شده است. ده ها قطعنامه به اشغال و خشونت پایان نداده است. رنج مستمر شهروندان فلسطین، کشتار شهروندان بیگناه توسط رژیم اسرائیل و تهدیدها علیه قدس شریف و با این حالکن مقدس آن باید همه را نگران کند. ایران در کنار شهروندان فلسطین ایستاده است و از سازمان همکاری اسلامی و همه اعضای آن میخواهد هر آنچه لازم است انجام دهند تا به کشتار و محاصره پایان داده شود و حمایت از حقوق مشروع شهروندان فلسطین به اولویتی مشترک تبدیل شود؛ اولویتی که با اقدام عملی و هماهنگ پشتیبانی شود.
آقای رئیس؛
شهروندان یمن نزدیک به یک دهه است که جنگی ویرانگر، محاصرهای غیرقانونی و طولانیمدت و خسارات شدید به زیرساختهای حیاتی را تحمل کردهاند. نقش آمریکا و متحدانش در تحمیل درد و رنج بر یمنیها انکارناپذیر است و فاجعه انسانی ناشی از آن یکی از شدیدترین فجایع انسانی در روز جاری است و نقضهای جدی حقوق بشردوستانه بینالمللی همچنان بدون مجازات ادامه دارد.
موضع ایران روشن و ثابت است؛ ما از حاکمیت، استقلال، وحدت و یکپارچگی ارضی یمن و نیز عربستان سعودی حمایت میکنیم. ما از یک فرآیند سیاسی فراگیر و جامع به عنوان تنها راه عملی و پایدار برای حل مسئله پشتیبانی میکنیم. صلح پایدار از طریق تشدید نظامی، اجبار و ارعاب و یا کنار گذاشتن طرفهای ذیربط یمنی به دست نمیآید.
بحرانهای ناحیه راه حل نظامی ندارند و اصرار بر رویکرد نظامی با نادیده گرفتن راه حل سیاسی، صرفاً اوضاع را پیچیدهتر میکند. ایران از تحولات شبهجزیره عربستان عمیقاً نگران است و آماده است هرگونه کمک را برای تسهیل اظهار کرد و گو میان طرفها بر پایه نقشه راه صلحی که پیشتر بر آن توافق کردهاند ارائه دهد. شهروندان یمن حق دارند با کرامت و به دور از فشار، تحریم و محاصره زندگی کنند.
هیچ دولتی نمیتواند امنیت پایدار را به بهای امنیت دیگران بسازد. ما معتقدیم مشکلات ناحیه ما را باید خود سرزمینهای ناحیه و در درون ناحیه حل کنند، پیش از آنکه به بهانهای برای جنگهای قدرتهای دور تبدیل شوند. با همین روحیه معتقدیم سرزمین، حریم هوایی و زیرساختهای هر سرزمین ناحیه باید فقط در خدمت امنیت ناحیهای به کار رود و هرگز به سکوی آغاز حمله علیه همسایه تبدیل نشود. این سخن را با روحیه برادری و حسن همجواری میگوییم؛ شهروندانان ما در یک ناحیه و یک پیش رو شریکاند و انتخاب پیش روی ما ساده است: یا امنیت را با هم میسازیم یا ناامنی را با هم تحمل خواهیم کرد. ایران آماده است با همه برادران و همسایگانش برای تحقق گزینه نخست همکاری کند.
ایران اجبار، تهدید و ارعاب را نمیپذیرد و تحت فشار از حقوق حاکمیتی خود دست نخواهد کشید، با این حال همچنان آماده اظهار کرد و گو بر پایه احترام متقابل و تضمینهای معتبر است.
بار دیگر از میزبانی عراق سپاسگزارم و برای این نشست در خدمت به وحدت، صلح، امنیت و رفاه امت اسلامی آرزوی موفقیت دارم.
از شما سپاسگزارم.
/
